Mønsted Kalkgruber: lopen door de grootste kalksteenmijn ter wereld

Written by Sandra van Bijsterveld

Op zich zijn we tijdens onze vakanties in Denemarken het liefst zoveel mogelijk buiten. Maar toen er echt voor een hele dag regen werd voorspeld, gingen we toch op zoek naar iets overdekts in de buurt van onze camping. Onze keuze viel op Mønsted Kalkgruber, de grootste kalksteenmijn ter wereld. En we waren niet de enigen…

Wat is Mønsted Kalkgruber?

Mønsted Kalkgruber is een kalksteenmijn – en niet zomaar eentje. Het is de grootste kalksteenmijn ter wereld. Al meer dan 1000 jaar geleden ontstonden hier de eerste, toen nog open groeves. Het probleem was alleen dat die bij slecht weer veranderden in een grote modderpoel. Daarom werd later steeds meer kalksteen ondergronds gewonnen, eerst alleen in de winter en later het hele jaar door. Eerst moest alle opbrengst met pure mankracht naar boven worden gebracht, later gebeurde dat steeds meer met machines via schachten en rails.

kalkgroeve monsted

De kalksteen die hier vanaf de late Middeleeuwen werd gewonnen, werd gebruikt voor de bouw van kloosters, kerken en kastelen, maar later ook voor de metaalindustrie, de chemische industrie en de landbouw. In 1956 stopte de mijnbouw hier en in 1980 werd Mønsted Kalkgruber uitgeroepen tot cultureel erfgoed.

monsted kalkgruber

In de kalksteenmijn, waar het constant 8 graden is, kun je een presentatie bekijken over de geschiedenis van de mijn. Normaal gesproken rijdt er een treintje door de mijn en kun je ook zien hoe hier kazen van Arla liggen te rijpen, maar die onderdelen waren vanwege COVID-19 gesloten. In het gebouw met de kalkovens vind je nog meer informatie over de mijn. Ook kun je een van de schoorstenen beklimmen.

kalkmijn monsted denemarken

Vleermuizen

Als je vleermuizen wilt zien, moet je hier niet in de zomer komen, maar in de nazomer of (beter nog) het voorjaar. Vleermuizen komen hier namelijk overwinteren – met wel 18.000 tegelijk. In augustus beginnen ze terug te komen van hun ‘zomervakantie’ op andere plekken in heel Jutland. In de winter trekken ze zich terug in spleten en zijn ze dus weer wat moeilijker te zien. Maar tegen het voorjaar gaan ze al af en toe naar buiten om te kijken of de winter al voorbij is. Dan hangen ze aan de muren en plafonds en kun je ze dus goed zien.

Op het terrein loopt ook nog een natursti van één kilometer, maar die hebben we vanwege de regen niet bekeken. Ook zijn er genoeg picknickplekken en is er een speurtocht voor kinderen.

Even over de drukte

Dan toch nog even over de drukte. Want wat dat betreft was Mønsted Kalkgruber heel anders dan wat we verder meemaakten tijdens onze zomervakantie in Denemarken. Tot ons bezoek aan de kalksteenmijn hadden we overal met gemak afstand kunnen houden en deden de Denen dat zelf ook. Op de stranden en tijdens wandelingen kwamen we meestal geen mens tegen. In supermarkten stond altijd handgel en die werd ook goed gebruikt. Daarom verbaasde het ons zo hoe slecht Mønsted Kalkgruber was ingesteld op afstand houden en hoe niemand hier het belangrijk leek te vinden om afstand te houden.

Toen we kwamen aanrijden, zagen we meteen dat de parkeerplaatsen behoorlijk vol stonden. Steeds meer mensen parkeerden hun auto in de berm. Even twijfelden we, want we wilden wel graag 1,5 meter afstand kunnen houden. Maar omdat we ons tot nu toe heel veilig hadden gevoeld in Denemarken, gingen we ervan uit dat er binnen wel maatregelen getroffen zouden zijn om daarvoor te zorgen. In de rij bij de kassa stonden in ieder geval wel strepen op de grond. Maar oei, want liep die ruimte vol zeg! En niemand die het geheel in goede banen leidde. Toch hadden we nog steeds goede hoop: eenmaal voorbij de kassa zou de drukte zich wel verspreiden. En ze hadden vast wel een looproute met eenrichtingsverkeer gemaakt… Toch?

Helaas bleek dat niet zo te zijn. In het buitengedeelte van het park is dat misschien nog niet zo erg. Maar in de kalksteenmijn (een ruimte zonder ventilatie met een luchtvochtigheidsgraad van 98%) liep iedereen echt lukraak rond en vlak langs elkaar heen. Er was geen eenrichtingsverkeer-route gemaakt. Bij de multimediapresentatie staat iedereen vlak naast elkaar. De enige maatregel was dat het treintje niet reed.

Ook in het gebouw met de ovens leek niemand meer te denken aan afstand houden. En alle pompjes met handgel (in de mijn en in het gebouw) waren leeg. Al gauw besloten we dat we hier niet wilden blijven. Maar voordat we weg konden, moesten we ons eerst langs de (nu nog langere) rij bij de ingang wringen, want er was geen aparte uitgang. En dat terwijl direct langs het entreegebouw een dienstingang was die makkelijk als uitgang had kunnen dienen. We baalden echt dat we niet eerder rechtsomkeert hadden gemaakt en waren blij toen er twee weken voorbij waren en we niet ziek waren geworden.

Tip: als jij ook niet van drukte houdt, bezoek Mønsted Kalkgruber het liefst als de Denen zelf geen vakantie hebben. Dan is het vast rustiger. Dat kan vanaf half augustus, maar ook in de mei- of herfstvakantie. Wij vinden die vakanties zelf ideaal voor een vakantie in Denemarken en gaan dan vaak een week naar een vakantiewoning. Voor Mønsted Kalkgruber zijn Landal Søhøjlandet en Landal Ronbjerg bijvoorbeeld een goede uitvalsbasis.

Kongenshus Hede en andere tips in de omgeving

Omdat we zo kort in de kalksteenmijn waren gebleven en er met een vervelend gevoel vandaan kwamen, wilden we ondanks de regen graag nog even een frisse neus halen. Dat deden we in heidegebied Kongenshus, waar we weer bijna alleen waren.

Wil je weten wat we nog meer deden tijdens onze vakantie in deze regio? Hier vind je alle bezienswaardigheden die wij in twee weken bezochten vanaf onze kleine, rustige camping in Denemarken.

Om te bewaren op Pinterest: