60 jaar Stjerneskud (‘vallende ster’): ken jij dit Deense gerecht?

Op 5 september 2022 was het feest in Denemarken. De Denen vierden namelijk het 60-jarige jubileum van een speciale versie van het bekende Deense smørrebrød: Stjerneskud oftewel ‘De Vallende Ster’. Maar hoe komt Denemarken aan een gerecht dat genoemd is naar een verschijnsel in de ruimte en hoe kwam het dat het zo populair werd, dat het 60 jaar later nog steeds bestaat? Je leest het hieronder.

Eerbetoon aan Juri Gagarin

Het was Ida Davidsen, de Deense pionier op het gebied van het traditionele Deense lunchgerecht smørrebrød, die de Stjerneskud in 1962 bedacht. Dat deed ze als eerbetoon aan de eerste mens in de ruimte: Juri Gagarin. Toen deze astronaut op 5 september 1962 Kopenhagen bezocht, kreeg hij de door Davidsen bedachte lekkernij voorgeschoteld in de vorm van een ruimteraket. En het schijnt dat Gagarin zijn ‘ruimte-smørrebrød’ zo lekker vond, dat Davidsen besloot dit gerecht een vaste plek op het menu van het restaurant te geven.

‘Stjerneskud’ is dus een specifiek type smørrebrød. Het bestaat uit wit brood met daarop gebakken visfilets, zalm, garnalen en asperges, met een garnering van kaviaar en een schijfje citroen. Inmiddels kun je dit gerecht in heel Denemarken bestellen. Want 60 jaar na dato is het nog altijd een populair lunchgerecht onder de Denen. Om het 60-jarig jubileum te vieren, serveren verschillende restaurants in Kopenhagen hun eigen versie van ‘Stjerneskud’.

lunch in glasmuseum ebeltoft

Meer over smørrebrød

De Deense traditie om smørrebrød te eten begon in de jaren 80 van de 19e eeuw. Toen begonnen restaurants in Kopenhagen met het serveren van belegde stukjes brood. Smørrebrød werd voornamelijk als lunchgerecht gegeten, vaak met een glaasje schnaps erbij. De naam smørrebrød is samengesteld uit de woorden smør (boter) en brød (brood). De basis bestaat meestal uit roggebrood, dat rijkelijk wordt belegd met bijvoorbeeld haring, rundvlees, zeevruchten, aardappelen en/of eieren.

Het oudst bekende smørrebrød-menu dateert uit 1883 en was te vinden in Tivoli, het één na oudste pretpark ter wereld in het centrum van Kopenhagen. In 1888 startte wijnhandelaar en bareigenaar Oskar Davidsen een waar smørrebrød-imperium in Kopenhagen, toen zijn vrouw Petra smørrebrød ging serveren aan hongerige gasten van de wijnbar. Deze Oskar Davidsen creëerde later ‘s werelds meest uitgebreide smørrebrød-menu: met 178 variaties om uit te kiezen was het ruim 140 cm lang. Zijn achterkleinkind Ida Davidsen was de uitvinder van Stjerneskud en inmiddels heeft de zoon van Ida Davidsen het bedrijf overgenomen.

Smørrebrød eten in Kopenhagen

Ben je in Kopenhagen en wil je wel eens echt goed smørrebrød proeven? Dan zijn deze adresjes een aanrader:

Meer lekkers uit Denemarken plus een suggestie voor een complete culinaire rondreis vind je in deze blogpost.

Deze blogpost kan affiliatelinks bevatten. Als jij via zo’n link iets koopt of boekt, krijg ik een kleine vergoeding. Dit gebeurt anoniem en kost jou niets extra’s. Samenwerkingen en affiliatelinks stellen mij in staat om deze website te onderhouden en jou van informatie te blijven voorzien. Meer hierover lees je in mijn disclaimer/privacyverklaring.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Ik ga akkoord met het privacybeleid.